Veel ruzie in gezin: waarom het aan tafel ontspoort

‍

Het is half zeven. Het eten is klaar. De afzuiger staat nog aan. De tafel is gedekt. Je roept: "Eten!" Van boven klinkt: “Ik kom zohooo!” Je dochter oefent haar TikTok-dansje. Voor de twintigste keer. Bijna goed. Je zoon hangt in de bank. Waarom zou hij opstaan? Zijn zus komt ook niet. Je partner zit wel aan tafel. Laptop open. “Nog even één mailtje.”

En jij? Jij zou het liefst je bord volscheppen en in je eentje in de tuin gaan zitten. Rust. Stilte. Niet dat geruzie.

‍

Iedereen in het gezin verlangt naar samenzijn, toch is er veel ruzie

‍

Nee. Natuurlijk wil jij niet alleen in de tuin zitten. Eigenlijk wil je precies het tegenovergestelde. Met z'n allen aan tafel zonder ruzie. Kletsen, lachen, samen eten. En je bent niet de enige. Iedereen in je gezin wil dat. Alleen is de route naar die tafel voor iedereen anders. Vier gezinsleden betekent vier verschillende drijfveren.

Voor je partner geldt: eerst het werk, dan de ontspanning. Zijn drijfveer is: tijd goed benutten. Alles op zijn plek, alles op tijd. Zijn overtuiging is: er is al zo weinig tijd. Die kan ik niet verspillen terwijl er nog werk ligt. Die openstaande mail zit in zijn hoofd. Pas als hij weg is, komt er ruimte. Ruimte voor rust. Ruimte voor jou. Voor het gesprek aan tafel.

Je dochter gaat all the way, tot het lukt. Haar drijfveer is: ergens volledig voor gaan. Alle energie naar die ene dans. Volhouden tot hij staat. Het eetmoment bestaat even niet voor haar. Niet uit onwil. Ze ziet het gewoon niet. Dat ze het oefenen ook kan onderbreken? Dat komt niet in haar op.

Voor je zoon is het weer anders: we bewegen samen, of niet. Zijn drijfveer is: gelijkwaardigheid. Ik ren niet harder dan jij. Ook niet langzamer. Maar jij doet nu ook niks. Zijn overtuiging is: we bewegen met elkaar, niet los van elkaar. Eigenlijk is dat heel verbindend. Alleen ziet het er op dit moment alles behalve verbindend uit. Het ziet er lui uit.

En bij jou is de grens bereikt. Je hebt hard gewerkt. Het eten staat klaar. Je hebt iedereen geroepen. Twee keer. Drie keer.

‍

Waarom iedereen in het gezin denkt dat hij gelijk heeft

‍

Wat je ziet is dat niemand meewerkt. Je energie raakt op. Je wilt je terugtrekken. Net op tijd snap je dat je dat niet wilt. Dus begin je te mopperen. Je wijst iedereen aan: hoe irritant de een is en hoe onaangepast de ander. In de hoop dat het helpt.

En in die vibe zitten jullie dan. Precies het tegenovergestelde van wat jullie eigenlijk willen. Niemand in het gezin wil ruzie. Niemand aan tafel heeft slechte bedoelingen.  Iedereen leest dezelfde situatie anders. Vanuit eigen drijfveren. Als jullie eenmaal plaatsnemen is er niks anders meer dan ruis.

Je partner zag een klus die eerst af moest. Je dochter zag een dans die bijna lukte. Je zoon zag een gezin dat nog niet in beweging kwam. Jij zag een gezin dat niet meewerkte. Vier waarheden. Allemaal kloppend. Maar op zo'n moment zie je alleen je eigen waarheid. Daar kun je niks aan doen. Zo werkt het. Dat geeft ruis. Juist met de mensen van wie je het meest houdt.

We zien van elkaar het gedrag. Een mail en een TikTok-dansje afmaken is zichtbaar. Ook het blijven hangen op een bank. Maar wat er vanbinnen speelt niet. Het wáárom achter ons gedrag blijft onzichtbaar voor elkaar. Anders gezegd, gedrag is zichtbaar en drijfveren zijn onzichtbaar.

‍

‍

Tip 1: Ga van wijzen naar vertellen, voor minder ruzie

‍

We hebben elkaar nodig om anders te leren kijken. Dat begint niet bij de ander. Het begint bij jezelf. Het is moeilijk voor je partner om te blijven luisteren na jouw: “Jij bent altijd met je werk bezig.” Hij kan jou beter horen als je zegt: “Ik heb de hele middag gekookt. Als niemand komt, voel ik me onzichtbaar.”

Het helpt ook niet echt als je roept: “Doe die laptop dicht.” Wat beter aankomt is: “Ik merk dat ik onrustig word als jij nog werkt. Ik wil je er zo graag bij hebben.”

Zie je het verschil? De eerste zin wijst. De tweede vertelt. Over wat er in je hoofd speelt. En in je hart. Als je dat in woorden zet, gebeuren er twee dingen. Je snapt jezelf beter. Én je geeft de ander een eerlijk inkijkje. Daardoor snapt die jou ook. Dat verbindt.

En dan moet je eens zien wat er aan tafel gebeurt.

‍

Tip 2: de twee-minutenronde aan tafel

‍

Probeer dit vanavond eens.

1. Iedereen zit. Telefoons en laptops weg.

2. Om de beurt krijgt iedereen twee minuten. Wat speelt er in je hoofd? Wat voel je?

3. De anderen luisteren. Niet reageren, niet verbeteren, niet wijzen.

4. Pas als iedereen geweest is, begint het eten. En het gesprek.

Het voelt misschien onwennig en onnatuurlijk. Dat mag. Je zult zien: na een paar keer weet iedereen beter wat de ander drijft. En wat de ander triggert. Er ontstaat vanzelf meer begrip voor elkaar. En de interesse groeit er alleen maar door.

‍

Veelgestelde vragen over veel ruzie in het gezin aan tafel

‍

Er zijn een aantal vragen die veel terugkomen over het eetmoment in een gezin.

Waarom is er zo vaak ruzie aan de eettafel?

Aan tafel komen alle gezinsleden tegelijk samen, vaak moe aan het eind van de dag. Ieder heeft andere drijfveren, een eigen tempo en een andere manier om met ontspanning en het gezinsleven om te gaan. De een wil eerst iets afmaken, de ander wacht op de rest. Die verschillen botsen precies op dat ene moment. Dat geeft ruis. Maar de ruis ontstaat doordat we op zichtbaar gedrag reageren, in plaats van op de onzichtbare drijfveren. Jezelf zichtbaar maken en zo naar elkaar leren kijken en luisteren, is de truc.

Hoe krijg ik mijn puber aan tafel zonder ruzie?

Blijven roepen werkt meestal averechts. Vraag liever wat je puber bezighoudt en waarom dat nu zo belangrijk is. Vertel daarna wat het gezamenlijke eten voor jou betekent. Als jullie elkaars drijfveren snappen, is samen een moment kiezen makkelijker.

Wat als mijn partner aan tafel blijft werken?

Beschuldig niet, maar vertel wat het met je doet. Bijvoorbeeld: “Ik mis je aan tafel als je nog werkt.” Vaak zit er een drijfveer achter, zoals tijd goed willen benutten. Of er daarna 100% voor het gezin willen zijn. Spreek samen af wanneer het werk klaar is, zodat er daarna echt ruimte is.

Wat zijn drijfveren?

Drijfveren zijn de innerlijke motivaties achter je gedrag. Ze bepalen wat je in het moment belangrijk vindt, waar je energie naartoe gaat en wat je triggert. Met The Nine brengt Erica deze drijfveren in kaart, met de negen nummers van het enneagram. Hierin vind je de essentiële verschillen tussen jou en je liefsten.

Hoe ontdek ik welke drijfveren ons gezin heeft?

Begin met de gratis drijfverentest. Hiermee krijg je in beeld wat je waarschijnlijk al wel ergens wist van jezelf, maar niet zo concreet had. Wil je echt zien wat jou en je gezinsleden drijft, van binnenuit? Plan dan een persoonlijke sessie met mij, Erica Malenstein, drijfveren- en relatiecoach.

‍

Lastig om je gevoel of gedachtes in woorden te vatten?

‍

Misschien weet je niet precies wat er in je speelt. Of je weet het wel, maar vindt de woorden niet. Dat is heel normaal. Juist daar help ik je graag bij. In een persoonlijke sessie ontdek je wat jou drijft en wat jou triggert. En hoe je dat deelt met de mensen van wie je houdt. Zodat ruis connectie wordt. Ook vanavond aan de eettafel.

Boek een sessie of start met de gratis drijfverentest.